Vrouwen in de Bijbel
2. Dochters van TselofchadEen sterke vrouw, wie zal haar vinden … Wie na de bevrijding uit Egypte mee reist met het volk Israël door de woestijn, vindt er zomaar 5 bij elkaar, 5 zusjes, een aantal keren met name genoemd in de bijbel: Machla, Noa, Chogla, Milka en Tirtsa, het zijn de dochters van Tselofchad, van de stam Manasse. Prachtmeiden, maar helaas, ze hebben geen broer. En dat is in de cultuur van die tijd (en soms nog) een groot probleem. Zeker in een onzekere, veranderende wereld. De levenstocht gaat door een woestijn van onbekendheid, geleid door mannen, waar vrouwen niet mee (mogen) doen, niet in bestuurlijke functies, niet in religieuze functies … Maar de naam Manasse, zoon van Jozef, betekent: ‘die doet vergeten’. Een wensnaam van zijn vader Jozef om het verleden te vergeten, maar het blijkt een naam als een boemerang. Niet vergeten zul je!! En deze vijf vrouwen nemen er geen genoegen mee dat de naam van hun vader Tselofchad straks niet meer zal klinken in Israël, zijn naam zal vergeten worden wanneer het beloofde land straks verdeeld wordt onder de mannen. De mannen die steeds rebelleren tegen de reisleiding, tegen de catering, tegen het reisdoel …die almaar terug willen naar Egypte, de knoflook en de komkommers. Alsof slavernij een pretje was. De vrouwen stappen met z’n vijven naar Mozes: “geef ons het erfdeel van onze vader, opdat zijn naam niet wordt weggesneden, niet verloren gaat uit ons volk!”
Maar Mozes heeft op advies van zijn schoonvader zijn taken verdeeld, dus ze wachten op het goede moment ... Dat was toen Mozes, Elazar de priester, de vorsten en het volk samen bij de ontmoetingstent stonden. De vrouwen gooiden hun hele familie in vijfvoud in de strijd. Vader Tselofchad was zoon van Chefer, zoon van Gilead, zoon van Machir, zoon van Manasse .. Kortom: ze hebben zichzelf als 5 vrouwen versterkt met de 5 mannen van de generaties daarvoor. Je bent toch sàmen het volk?
Mozes had geen antwoord, hij moest te rade gaan bij God. En de Eeuwige gaf de vrouwen gelijk! Wanneer er geen zonen zijn dan erven de dochters. Een omkeer in het denken van die tijd. Ja natuurlijk, het ging niet zonder slag of stoot. De mannen van de vaderstam Manasse zagen een probleem. Wanneer een ‘erfdochter’ zou trouwen met iemand uit een andere stam, dan zou haar erfdeel in het jubeljaar kunnen opgaan in de stam van haar man. En dan krijg je alsnog dat wat je niet wilt, een grote kloof tussen rijk en arm, en daar krijg je oorlog van.
Er kwam dus een voorwaarde aan dit erfrecht voor dochters: binnen je eigen stam trouwen! Daar gingen de erfdochters mee akkoord, ze beperkten zich tot hun stamtenten. Na deze actie van Machla, Noa, Chogla, Milka en Tirtsa was het óver met de rebellie. Van het omzien naar het verleden werd de blik op de toekomst gericht, op het beloofde land. Daarmee vormen deze sterke vrouwen het scharnierpunt in de woestijntocht in Numeri. Het scharnier tussen verleden en toekomst. Opdat wij niet vergeten!
